بررسی سیستم های پرتودهی گاما به منظور فرآوری و اصلاح مواد
دوره 2، شماره 3، پاییز 1402، صفحه 93-112
محمد منصوری، سید تقی محمدی
چکیده چکیده:
اشعه گاما همانند امواج رادیویی، فروسرخ، فرابنفش و پرتو ایکس، نوعی از امواج الکترومغناطیس به شمار میآید. شروع کاربرد پرتوها به اواخر قرن 19میلادی، پس از کشف اشعه ی ایکس توسط روتنگن برمی گردد. کاربرد پرتوها به طور گسترده و موفقیت آمیزی در پزشکی، صنعت، کشاورزی و بخش های تحقیقاتی دیده می شود. به طور مثال در پزشکی برای درمان تومورهای سرطانی از نوترون و اشعه ی گاما و در رادیولوژی از اشعه ی ایکس استفاده می شود. در صنعت دفاعی و نظامی نیز از پرتو گاما که از رادیم و کبالت رادیواکتیو با قدرت زیاد تابش میشوند، برای پیدا کردن حفرههای ریز و شکستگیهای قطعات فلزی در صنعت هواپیمایی و موشکی استفاده میکنند همچنین یرای تعیین نوع و مقدار ماده پرتوزا
در پایش هوایی پرتوی گاما در هنگام عملیات شناسایی نیز مورداستفاده قرارمی گیرند. یکی دیگر از کاربردهای پرتوها در زمینه ی پرتو فرآوری است. پرتوفرآوری به منظور فرآوری و اصلاح مواد، کاهش ضایعات مخرب صنعتی و باز فرآوری پساب ها و ... استفاده می شود که در ادامه این مقاله با تفصیل بیشتری معرفی شده است. لذا در این مقاله ابتدا در مورد تابش و انواع آن توضیح داده شده و سپس در ادامه آن به معرفی انواع مختلف سیستم های پرتودهی گاما و همچنین بررسی برخی از پرتودهنده های موجود در دنیا پرداخته شده است.